Cel i fundusz założycielski fundacji

Fundacja może realizować różnego rodzaju cele charytatywne, społeczne, bądź też gospodarczo użyteczne pod warunkiem, że mają one charakter publiczny. W szczególności takimi celami mogą być: "ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami" .

Cel fundacji określa fundator i zgodnie z zapisami ustawy powinien on przeznaczyć na rzecz fundacji, na realizację tego celu, pewien majątek (tzw. fundusz założycielski). Majątkiem tym mogą być np.: "pieniądze, papiery wartościowe, rzeczy ruchome i nieruchome oddane na własność fundacji" . Fundatorem może być osoba fizyczna lub osoba prawna, obywatel polski lub cudzoziemiec. Fundatorem może być jedna osoba lub kilka osób.

Dla fundacji, które prowadzą działalność gospodarczą została ustalona minimalna wysokość funduszu założycielskiego, którą fundator przeznacza na działalność gospodarczą i wynosi ona 1.000,00 zł. Natomiast na działalność statutową fundator powinien przeznaczyć nie mniej niż na działalność gospodarczą.

Akt fundacyjny

Akt fundacyjny jest to oświadczenie woli fundatora w formie akty notarialnego, którego celem jest ustanowienie fundacji. Akt ten musi zawierać cele powstania fundacji oraz majątek przeznaczony na ich realizację. W oświadczeniu można również wskazać ministra, który będzie sprawował nadzór nad fundacją.

Statut fundacji

Statut fundacji tworzony i zatwierdzany jest przeważnie przez fundatora lub fundatorów i zostają w nim spisane informacje o zasadach działania fundacji. Czasem jednak, gdy ustalone jest to w akcie fundacyjnym, to zarząd lub rada pisze i zatwierdza statut. Statut wraz z ustawą o fundacjach stanowią podstawowe dokumenty, na których opiera się działalność organizacji. Statut musi zawierać następujące informacje:

  • Nazwa i siedziba
  • Majątek
  • Cele fundacji
  • Formy i zakres działalności
  • Obowiązkowe władze fundacji - zarząd
  • Sposób reprezentowania fundacji i zaciągania zobowiązań majątkowych
Oprócz w/w informacji w statucie mogą się też pojawić inne ważne zapisy np. dotyczące powołania rady, czy prowadzenia działalności gospodarczej. Dobrze jeżeli projekt statutu przynajmniej w części celów jest określony przed podpisaniem aktu fundacyjnego, gdyż cele fundacji w akcie i statucie muszą być zgodne.

Zarząd fundacji

Fundator wybiera zarząd. Może też powołać komisję rewizyjną i radę fundacji.

Wniosek o rejestrację w KRS

W ciągu 7 dni od podpisania aktu fundacyjnego należy złożyć wniosek o rejestrację fundacji w Krajowym Rejestrze Sądowym, służą do tego następujące formularze:

Do wniosku o rejestrację w KRS należy załączyć:

  • akt fundacyjny - jeden egzemplarz,
  • oświadczenie wskazujące właściwego ministra nadzoru (jeżeli nie zostało ujęte w akcie fundacyjnym) - jeden egzemplarz,
  • statut fundacji - trzy egzemplarze podpisane przez fundatora,
  • uchwała o przyjęciu statutu - jeden egzemplarz
  • uchwały o powołaniu władz fundacji - po jednym egzemplarzu,
  • dowód dokonania opłaty w wysokości 600,00 zł.
Wszystkie w/w dokumenty muszą być oryginałami albo kopiami potwierdzonymi przez notariusza. Rejestracja trwa średnio 1 - 1,5 miesiąca. Organizacja po uzyskaniu wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym otrzyma automatycznie numer REGON i numer NIP. Nie trzeba składać żadnych dodatkowych formularzy.

Pozostałe formalności

1) Wyrobienie pieczątki firmowej, zawierającej nazwę fundacji, adres siedziby oraz numery NIP i REGON.
2) Założenie rachunku bankowego.
3) Uzyskanie w odpowiednim urzędzie koncesji, licencji czy pozwolenia (jeśli zakres prowadzonej działalności tego wymaga).
4) Fundacja w ciągu 21 dni od rejestracji w KRS musi złożyć do Urzędu Skarbowego formularz z danymi uzupełniającymi - NIP - 8. Druk ten służ do złożenia m.in. informacji na temat:

  • miejsce przechowywania dokumentacji rachunkowej,
  • wykaz rachunków bankowych,
  • data powstania obowiązku płacenia składek,
  • przeważający rodzaj działalności.
5) Jeżeli fundacja będzie płatnikiem podatku VAT musi złożyć w Urzędzie Skarbowym zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług na formularzu VAT-R.
6) W ciągu 7 dni od zatrudnienia pracownika lub zleceniobiorcy należy zgłosić fundację do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jako płatnika składek na druku ZUS ZPA.