Założyciele spółdzielni socjalnej

Spółdzielnia socjalna może być założona przez osoby fizyczne, które podlegają wykluczeniu społecznemu (np.: osoby bezrobotne, osoby bezdomne, osoby uzależnione od alkoholu) lub osoby niepełnosprawne, a także przez osoby prawne, takie jak organizacje pozarządowe, jednostki samorządu terytorialnego, kościelne osoby prawne. Członkami mogą być osoby spoza w/w grup, ale ich liczebność nie może być większa niż 50% wszystkich członków spółdzielni. Spółdzielnia powinna być złożona z co najmniej 5 osób fizycznych, a nie więcej niż 50 osób.

Osoba przystępująca do spółdzielni powinna wpłacić wpisowe oraz wnieść udziały zgodnie z postanowieniami statutu. Wysokość wpisowego oraz udziałów ustalają członkowie i nie muszą to być wygórowane kwoty, wystarczy na przykład suma 50,00 zł. W przypadku spółdzielni socjalnej zakładanej przez osoby prawne liczba założycieli spółdzielni socjalnej nie może być niższa niż dwa, z tym że ustawa o spółdzielniach socjalnych nie określa jaki ma być skład osób prawnych tworzących spółdzielnię socjalną. Osoby takie same mogą swobodnie kształtować listę członków spółdzielni.

Do założenia spółdzielni niezbędne jest udzielenie pełnomocnictwa osobom, które w imieniu osób prawnych wezmą udział w Zebraniu Członków Założycieli Spółdzielni Socjalnej. Spółdzielnia gdzie założycielami są osoby prawne musi zatrudnić co najmniej 50% osób z grupy zagrożonej wykluczeniem społecznym lub wykluczonych społecznie.

Statut spółdzielni

Statut wraz z ustawą Prawo spółdzielcze stanowią najważniejsze dokumenty, które mówią o zasadach działania spółdzielni socjalnej. W statucie zostają określone cele i zasady funkcjonowania spółdzielni. Statut spółdzielni powinien określać:

  • oznaczenie nazwy z dodatkiem „spółdzielnia” lub „spółdzielczy” i podaniem jej siedziby,
  • przedmiot działalności spółdzielni oraz czas trwania, o ile założono ją na czas określony,
  • wysokość wpisowego oraz wysokość i ilość udziałów, które członek obowiązany jest zadeklarować, terminy wnoszenia i zwrotu oraz skutki niewniesienia udziału w terminie; jeżeli statut przewiduje wnoszenie więcej niż jednego udziału, może określać ich górną granicę,
  • prawa i obowiązki członków,
  • zasady i tryb przyjmowania członków, wypowiadania członkostwa, wykreślania i wykluczania członków,
  • zasady zwoływania walnych zgromadzeń, obradowania na nich i podejmowania uchwał,
  • zasady i tryb wyboru oraz odwoływania członków organów spółdzielni,
  • zasady podziału nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) oraz pokrywania strat spółdzielni.
Oprócz w/w informacji w statucie mogą się znaleźć jeszcze inne ważne dla spółdzielni postanowienia.

Zebranie założycielskie

Głównym celem zebrania założycielskiego jest powołanie spółdzielni socjalnej, wybór jej zarządu oraz przyjęcie statutu. Jeżeli spółdzielnia zrzesza więcej niż 15 osób, trzeba powołać również radę nadzorczą.

Wniosek o rejestrację w KRS

W ciągu 7 dni od zakończenia zebrania założycielskiego zarząd spółdzielni musi złożyć wniosek o rejestrację do Krajowego Rejestru Sądowego. Wniosek składny jest na następujących formularzach:

Do wniosku o rejestrację w KRS należy załączyć:

  • protokół z zebrania założycielskiego, podpisany przez przewodniczącego i sekretarza zebrania,
  • lista członków założycieli z oryginalnymi podpisami,
  • uchwała o powołani spółdzielni,
  • uchwała o przyjęciu statutu spółdzielni socjalnej i potwierdzenie jego przyjęcia przez złożenie pod nim swoich podpisów,
  • uchwała o wyborze komisji skrutacyjnej,
  • uchwała o powołaniu zarządu,
  • statut,
  • zaświadczenia potwierdzające, że założyciele należą do grupy uprawnionych do założenia spółdzielni socjalnej,
  • uwierzytelnione notarialnie lub przez pracownika sądu podpisy wszystkich członków zarządu.
Wszystkie w/w dokumenty muszą być oryginałami albo kopiami potwierdzonymi przez notariusza. Rejestracja trwa średnio 1 - 1,5 miesiąca. Spółdzielnia po uzyskaniu wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym otrzyma automatycznie numer REGON i numer NIP. Nie trzeba składać żadnych dodatkowych formularzy.

Pozostałe formalności

1) Wyrobienie pieczątki firmowej, zawierającej nazwę spółdzielni, adres siedziby oraz numery NIP i REGON.
2) Założenie rachunku bankowego.
3) Uzyskanie w odpowiednim urzędzie koncesji, licencji czy pozwolenia (jeśli zakres prowadzonej działalności tego wymaga).
4) Spółdzielnia w ciągu 21 dni od rejestracji w KRS musi złożyć do Urzędu Skarbowego formularz z danymi uzupełniającymi - NIP - 8. Druk ten służ do złożenia m.in. informacji na temat:

  • miejsce przechowywania dokumentacji rachunkowej,
  • wykaz rachunków bankowych,
  • data powstania obowiązku płacenia składek,
  • przeważający rodzaj działalności.
5) Jeżeli spółdzielnia będzie płatnikiem podatku VAT musi złożyć w Urzędzie Skarbowym zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług na formularzu VAT-R.

6) W ciągu 7 dni od zatrudnienia pracownika należy zgłosić spółdzielnię do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jako płatnika składek na druku ZUS ZPA.